Kendini affetmek nedir? İnsanın suçluluk, öfke, pişmanlık duyguları yerine kendine karşı şefkat, sevgi ve merhamet göstermesidir.

Kendinizi affettiğinizde hiç bir şey olmamış gibi davranıyorsunuz. Tam aksine, yaptıklarınızın sonuçlarının olduğunu kabullendiğinizi gösteriyorsunuz. Ama bu sonuçların kendiniz tarafından oluşturulmuş negatif duygulara yoğunlaşmasına izin vermeyin.

Kendini affetmek yaraların kapanmasına yardımcı olur. Yaralar orada, fakat siz bu yaraların üzerlerindeki kontrolü artırabilirsiniz.

İlginizi çekebilir: Başkalarını affetmek

1) Kendini affetmek – İnsanın kendini affetmesi neden güçtür?

Bazıları başkaları ihlalde bulunduğunda yapılan hatayı ve sonuçlarını önemsizleştirme eğilimine gider. Yapılan haksızlıklar için bahaneler bulur. Fakat söz konusu kendisi olduğunda yaptıklarının hiç bir mazeretinin olamayacağını düşünür.

Kendini affetmek başkalarını affetmekten daha güç olabilir. Çünkü 7/24 kendinizle ve düşüncelerinizle berabersiniz. Buna rağmen duygusal olarak güçlü olan bireyler kendilerini ve yaptıkları hataları affetmeliler.

Ahlaki standartlarınızın yüksek olması. İnsanın kendisini bağışlamakta zorluk çekmesinde bir kaç sebep olabilir. Çok yüksek ahlaki standartlara sahip olabilirsiniz. Bu standartlar gerçekçi olmayabilir.

Belki yapılan her hatanın cezalandırılması gerektiğine inanıyorsunuzdur. Yaptıklarınızın sonucu olarak vicdan azabı duymanız gerektiğini düşünüyorsunuzdur. Bu inançlarınızın geçerliliğini sorgulayabilirsiniz.

2) Kolayca kendini affetmek

Şunuda unutmayalım. Hata yapıp bundan hiç vicdan azabı duymamak bir psikolojik hastalık belirtisidir. Psikopat olarak tanımlanan bireyler yaptıklarından pişmanlık duymazlar. Hiç pişmanlık duymayan kişinin suç işleme ihtimali artar.

Hapishanelerde uygulanan terapilerde, bireye pişmanlık duygusu kazandırılmaya çalışılır.

3) Kendini affetmek – Hangi durumlarda kendimizi affetme güçlüğü yaşarız?

Sadece başkalarına yaptığımız fenalıkları değil kendimizle ilgili bir çok şeyide affetmekte güçlük çekeriz.

Aşağıda sıraladığım nedenlerin bir çoğunu okuduğunuzda insanlar bunlar için kendini nasıl suçlar diye hayrete düşebilirsiniz. Fakat klinik ortamlarda bunların örneklerine sıklıkla rastlanır.

  • Sevdiklerimize verdiğimiz acılar

    • Başkalarının güvenini kaybetmek birey için büyük bir kayıptır. Bu acılar ayrılıkla da sonuçlanabilir. Özellikle de etkisi kalıcı olduğunda sürekli yaptığımız hatanın sonuçlarıyla yüzleşiriz. Örneğin, ebeveynlerin çocuklarını yanlış bir evliliğe sürüklemesi.
    • Bu acılar kendimize yaptığımız hataların sonuçlarıyla da ilgili olabilir. Örneğin, uyuşturucu kullanmak gibi kötü alışkanlıklar.
    • Attığımız yanlış adımların ceremesini başkalarının çekmesi. Örneğin, finansal hatalarınız ile ailenizi madden güç duruma düşürmek. Maalesef bir çok başarılı işadamı iflas ettikten sonra intihar yolunu seçer.
  • Kendimize verdiğimiz zararlar

    • Zamanımızı boşa geçirmiş olmak
    • Kötü alışkanlıklarımız
    • Sağlığımıza dikkat etmemek
  • Verdiğimiz önemli kararlar

    • Eğitim aldığımız bölüm.
    • Eş seçimimiz.
  • Standartlarımıza erişememek

    • Umduğumuz başarıları elde edememiş olmak. Çoğu zaman kendimize ulaşılması güç hedefler seçeriz.
  • Madur olarak kendini affetmek

    • Felaketten kurtulan kişi olmak. Başkalarının değil bizim kurtulmamız.
    • Başkaları tarafından kurtarılmak. Bizi kurtaran kişinin zarara uğraması.
    • Başkaları tarafından haksızlığa uğratılmak. Onları buna ittiğimiz gibi yanlış bir inanç. Örneğin, kumar bağımlısı olan bireyin eşi, ortada para bıraktığı için kendisini suçlayabilir.
  • Aklımızdan geçirdiğimiz olumsuz duygular, düşünceler ve arzularımız

    • Örneğin, arkadaşamızın eşine karşı duygular beslemek.
    • Başkalarını kıskanmak.
  • Çocuklarımızın hastalıkları

    • Bir çok ebeveyn çocukları kanser gibi ağır hastalıklara yakalandığında kendilerini suçlarlar. Örneğin, günahlarından dolayı cezalandırıldıklarını düşünürler.

Suçluluk duygusu belki de ölümün en yakın arkadaşıdır. – Coco Chanel

4) Kendini affetmek – Neden kendimi affetmeliyim?

Kendini affetmek, başkalarını affetmek kadar önemlidir. Bir çoğumuz başkalarından daha çok kendimizi sorumlu tutar yaşanılanlardan.

Kendimizi affetmekte güçlük çekti bazen farkında olmayız.

Bu öfkeye dönüşebilir ve daha fazla kişiye zarar vermemize sebep olabilir. Bastırdığımız öfke ile başkalarını suçlayıcı olabiliriz. Bu şekilde sorumluluktan, belkide bize çok acı verebilecek olan yüzleşmeden kaçarız.

Kendini affetmek ruh sağlığını olumlu yönde etkiler. 

İleride pişmanlık duyacağımız endişesi bizi hata yapmaktan alıkoyabilir. Bir ihlalde bulunduğumuzda pişmanlık duymak bizde olumlu davranış değişikliklerine sebep olabilir. Fakat, her şeyde olduğu gibi pişmanlık, öfke ve utanç duygularının aşırı olması bireyin ruh sağlığını olumsuz yönde etkiler. Örneğin, depresyona yakalanma ihtimalini artırır. Kendini affetmek demek ruh sağlını olumsuz yönde etkileyen duygulardan kurtulmak demektir.

İnsan kendini nasıl affeder?

1) Sahip olduğunuz ahlaki değerlerin farkında olun.

Pişmanlık duymamızın en büyük nedeni sahip olduğumuz ahlaki değerlerle bağdaşmaması. Ahlaki değerlerimizin farkında olursak neden başkalarıyla olan ilişkilerimize belirli bir şekilde tepki verdiğimizi fark ederiz.

Bundan sonra yaşatmayı amaçladığınız ahlaki değerlerinize uygun davranmaya çalışın. Bu şekilde davranmak kendinize olan güveninizi artırır, kendinizle gurur duymanızı sağlar ve korkularınızın önüne geçer.

2) Geçmişin geçmişte kaldığının farkında olun.

Bunun için kendimizi olduğumuz gibi kabul etmemiz gerekir. Kabullenme duygusal iyileşmeyide beraberinde getirir. Geçmişi geride bırakarak hayat defterinizde yeni bir sayfa açın. Yaşadıklarınız sizi siz yapacak olan tecrübelerinizdir. Geçmiş hatalarınız size yön gösterebilir, fakat sizi tanımlamamalılar.

3) Yaptıklarımızı değiştiremeyeceğimiz gerçeğiyle yüzleşmeliyiz.

Gelecekte atacağımız adımlara dikkat edebiliriz. Kızgınlık içinde vakit geçirmek yerine, kendimizi affederek iyileşmenin başlamasını sağlayabiliriz.

4) Geçmişe gitmeniz mümkün olsa nasıl davranırdınız.

Bunu yazarak gözden geçirmek geçmişte yaptıklarınızdan bir şeyler öğrendiğinizi gösterir. Eğer o zaman şu anda sahip olduğunuz farkındalık, bilgi ve kabiliyetleriniz olsaydı çok daha farklı olurdu. Bu egzersiz size katettiğiniz mesafeleri gösterir.

5) Zamanında elinizden gelenin en iyisini yaptığınızın farkında olun.

O zaman şimdi sahip olduğunuz objektiviteye sahip değildiniz. Belkide kendinizi kurtarma içgüdüsü ile haraket ettiniz.

İlginç olan paradoks, ancak kendimi olduğu gibi kabul ettiğim zaman değişebilecek olmam. – Carl Rogers

6) Kendinizi olduğu gibi kabul edin.

Hatalarınıza rağmen iyi bir insan olduğunuzun farkında olun. Eksikleriniz sizi siz yapan şeylerden bazıları.

Sizin eksiklik olarak gördüğünüz özellikleriniz başkalarına sizi ilginç kılıyor olabilir.

Mükemmel biri değilsiniz. Sizinde hatalarınız var.

Ama aynı zamanda gelişme yolunda adım atan birisiniz. Hatalarınız gelişmenize yardım eder. Hayatta ilerleme katetmek istiyorsanız kendinizi hatalarınızla birlikte kabul etmelisiniz.

7) İyi bir insan olduğunuzu unutmayın.

İyi bir harekette bulunmamış olmanız sizi kötü bir insan yapmaz. Utanç ve pişmanlık duyguları ile kendinizde bir şeylerin kötü gittiği düşüncesine kapılabilirsiniz.

Kötü bir davranışta bulunmak ile kötü bir insan olmak arasında ki farkın farkında olun.

Her ne kadar pişmanlık duyduğunuz davranışın nedeni sizin için şu an mantıklı olmasa da yaptığınız zaman sizin için anlamlıydı.

8) En büyük pişmanlıklarınızı tespit edin.

Bir çok şeyden dolayı pişmanlık duyuyor olabilirsiniz. Bunların altında ezilmek yerine daha yapıcı olunabilir. Her pişmanlık duyduğunuz davranışı hatırlamaktansa bunları kategorize edip, belirli bir kaç davranış biçiminizi saptayabilirsiniz. Teker teker her yaptığınızın arkasından yas tutmak yerine, bu davranış biçimlerini değiştirmeye yoğunlaşın.

9) Özür dileyin.

Özür dilemek hatalarınızın farkında olduğunuzu gösterir. Özür dilemek için sarfettiğiniz çabalar, ilişkiye değer verdiğinizin kanıtı olarak yorumlanabilir. Kendilerine ihlal yapılan bireylerin affetmesini kolaylaştırır özür dilemek. Bağışlanmak insanın kendini affetmesinide kolaylaştırır.

10) Kendinize hata yapma payı tanıyın.

Yeni bir davranış biçimi adapte etmeye karar vermiş olabilirsiniz. Fakat bunu başarabilmek için zamana ihtiyacınız var. Öğrenmek, gelişmek ve büyümek.

11) Kendinize karşı şefkat ve sevgi gösterin.

Kendinize diğer yakınlarınıza gösterdiğiniz gibi sevgi ve merhametle yaklaşın.

12) Yakınlarınızdan destek alın.

Bu süreç sizin için güç olabilir. Başkalarıyla paylaşmak korkularınızın üstüne gitmenizede yardımcı olur. Hatalı bulduğunuz davranışlarınıza karşı başkaları sizin olduğunuzdan daha anlayışlı olabilir.

Farklı bakış açısı kazandırabilir sevdikleriniz size. Pişmanlık ve utanç duyguları sizin mantıklı düşünmenizi engelliyor olabilir. Arkadaşınız kendinizi affetmeniz için sizin göremediğiniz nedenleri gösterebilir size.

13) Psikoterapi alın

Kendi başınıza baş etmekte güçlük çektiğinizi görüyorsanız, psikoterapi size ihtiyacınız olan desteği sunabilir.

Terapi ile kendinize karşı duyduğunuz öfke, nefret gibi duygularla daha iyi baş edebilirsiniz.

Karar verme aşamasında iseniz, terapi bu süreci sizin için kolaylaştırabilir.

Kendini affetmek – Bu yazıda kullanılan kaynaklar

Mindbodygreen

PsychologyToday

Tiny Buddha

İlginizi çekebilir: İntikam Psikolojisi

Kendini affetmek konusunda ki tecrübelerinizi paylaşabilirsiniz.

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu yazın.
Lütfen buraya adınızı yazın.