Grup terapisi – grup psikoterapisi – en ekonomik terapi çeşididir.

Tek başımıza bir damlayız. Ama bir arada okyanus oluruz.– Ryunosuke Satoro

1) Grup terapisi nedir?

Grup terapisi nedir? Yaklaşık sekiz ila yirmi arasında değişen grup üyesinden oluşur. Tecrübelerini paylaşmak, farkındalık ve öz farkındalık kazanmak, bunun yanı sıra zorluklarla baş etmede yeni kaynaklar elde etmektir hedefleri. Bir veya iki terapist tarafından uygulanır.

Grup terapisi dışında ki terapi uygulamaları bireysel terapi, evlilik terapisi, aile terapisi, çocuk terapisi ve online terapidir.

Bir yolda iki kişi ile yürüyorsam en azından birinden bir şeyler öğrenebilirim.

2) Grup terapisi kaç kişiden oluşur?

Bir grubun oluşması için en az 8-10 katılımcı aranır. En fazla 18-20 kişiyle sınırlanır gruplar. Bunun haricinde yüz kişiyi geçen büyük gruplar da olabilir. Fakat bu tarz gruplar genelde psikoterapi eğitimi alan öğrenciler arasında gerçekleşmektedir.

Zamanla gruptan çeşitli nedenlerle insanlar ayrılabilir. Üye sayısında değişmeler görülebilir.

Bir danışanın aynı anda hem grup hem de bireysel terapiye katılması oldukça faydalı olabilir. Grupta kazandığı içgörüleri, bireysel terapide derinleştirebilir. Fakat aynı anda iki bireysel terapi ya da iki grup terapisine katılması karışıklıklara neden olacaktır.

3) Grup terapisine katılımcıların seçimi

  • Grup terapisi klinikler, sosyal dernekler, üniversiteler… tarafından duyurulur.
  • Psikiyatride yatılı kalan hastalara uygulanabilir.
  • Bireysel terapistler uygun gördükleri danışanlarını yönlendirebilirler. Bu hastalar aynı anda hem grup hem de bireysel terapilere katılabilirler.

4) Grup terapisine uygun olmayan kişiler

  • Hipokondriyak -hastalık hastası- olanlar
  • Akut psikotik durumda olanlar
  • Paranoid kişilik bozukluğu olanlar
  • Sosyopat -topluma uyum sağlayamayanlar-
  • Fiziksel şiddeti kontrol edemeyen danışanlar
  • Bazı kişilik bozuklukları. Örneğin; narsistik kişilik bozukluğu…
  • Alkol ve uyuşturucu bağımlıları kendileri için olan gruplara daha iyi uyum sağlayabilirler.
  • Bazı panik atak ve diğer korku problemleri olan hastalar, grup psikoterapisine katılmaktan çekinebilirler. Diğer insanlarla çok yakın oturmak onları korkutabilir.

Bireyin grup terapisine katılmasında sakınca yoksa, her danışan gruba yönlendirilmelidir. – Irvin Yalom

5) Grup terapisi ne kadar zaman alır?

  • Grup terapisi oturumları genellikle haftada bir kere 1,5 – 2 saatlik oturumlar halinde gerçekleşir.
  • Bazı gruplar yıllarca dönem dönem yeni katılım ve ayrılanlarla birlikte devam eder. Bazıları ise oldukça kısa bir dönem devam eder. Kısa bir psikiyatrik tedavi süreci veya birkaç gün süren kendini farkındalık grup terapileri gibi.
  • Yatılı psikiyatri hastalarıyla ise çoğu kez haftada üç ya da haftanın her günü yoğun bir şekilde grup psikoterapisi uygulanabilir.
  • Psikoterapi eğitiminin bir parçası olan kendini farkındalık grup terapileri 15 – 20 saatlik oldukça yoğun hafta sonu oturumları şeklinde gerçekleşebilir.

İlişkide iletişim, yaşamda nefes almak gibidir. – Virginia Satir

6) Grup terapistleri kimlerdir?

Grup terapisti olmak bireysel psikoterapiye göre farklı tecrübe ve eğitimleri beraberinde getirir.

Her terapi yönteminin grupla çalışma şekli farklıdır. Psikodrama, sanat terapileri gibi psikoterapi metotları grupla çalışmayı merkeze alır.

Bazı psikoterapi eğitimleri grup terapisi eğitimlerini de içinde barındırır. Bunun dışında grup terapisi için birçok terapist uzmanlaşır. Grup terapisti olmak isteyen terapistlerin psikoterapi eğitimleri içinde mutlaka grup öz farkındalık tecrübesi yaşamaları gerekir.

Grup terapistlerinin üye olabilecekleri birçok profesyonel organizasyon bulunmaktadır; AGPA, BPA, IAGP.

Bazı gruplar uzman bir terapiste sahip değildir. Bir lider tarafından ya da lidersiz olarak devam eder kendi kendine yardım grupları. Terapist olmadığından genellikle ücretsiz ya da ekonomiktirler.

Birçok grup terapisi iki uzman terapist tarafından yürütülür. Terapistlerden birisi daha pasif konumda olabilir. Bu genellikle yeni başlayan bir terapistin daha tecrübeli terapist ile birlikte çalıştığı durumlarda olur.

İlginizi çekebilir: Psikoterapist nasıl olunur, Psikoterapi eğitimi

7) Grup terapilerinin konuları

  • Birçok grup hayatlarında ki benzer temaları olan ve aynı stresli dönemden geçen üyelerden oluşur. Örneğin; çocukları hasta olan ebeveyn grupları, yas, ayrılık, yaşlılık, göç gibi yaşam evrelerinde olanlar
  • Aynı psikolojik hastalık teşhisi konmuş olan hastalar. Örneğin; panik atak, şizofreni, sosyal fobi, psikosomatik rahatsızlıklar gibi.
  • Benzer kötü alışkanlıkları olan bireyler. Alkol, uyuşturucu, kumar bağımlıları…
Dünyanın en rahatlatan sözlerinden biride birinin “ben de” demesidir.
Başkalarınında aynı yollardan geçtiğini, sizin yaşadıklarınızı yaşamış olduklarını öğrenmektir.

8) Grup terapisi çeşitleri nelerdir?

Grup terapisi birçok açıdan sınıflandırabilir. Konularına göre grup terapileri, kapalı ve açık grup psikoterapileri, psikoeğitim grupları, kendi kendine yardım grupları vb.

Kapalı grup terapisi

  • Kapalı grup terapisi uygulamalarının başlangıcında başvuran danışanlardan sonra katılımcı kabul edilmez.
  • Bazı psikoterapi grupları her dönemin başında ayrılan bireylerin yerine boşalan kontenjanları duyurur. Gruba katılım sadece her dönem ya da yıl başında gerçekleşir. Böylelikle sık sık grup dinamiklerinde değişiklik yaşanmasının önüne geçilmiş olur.
  • Kapalı grup terapilerinde katılımcılar birbirlerini tanıyıp güven ortamı oluştururlar. Dışarıdan sonradan eklenen katılımcıların diğer üyelerde çekinceler oluşturması engellenmiş olur.
  • Kimi zaman sonradan eklenen üyelerle grup içindeki roller değişebilir. Kapalı grup terapilerinde sürekli değişen rol çatışmaları önlenir.
  • Kapalı grup terapisinden zamanla ayrılanların olması grubun devamını tehlikeye atabilir. Bu durumda grup sonlandırılabilir ya da kapalı oluşu sorgulanabilir.

Açık grup terapisi

  • Açık grup psikoterapisi uygulamaları dışarıdan gelecek olan katılımcılara her zaman için açıktır.
  • Açık grup çalışmaları genellikle bekleme listesi gruplarında kullanılır. Kliniğe kayıt yaptıran danışanlar bireysel ya da bir grup çalışmasına katılıncaya kadar bekleme listesine alınırlar. Bu süreçte terapiden tamamen yoksun kalmamaları için açık grup terapisine yönlendirilirler.

Psikoeğitim grupları

Oldukça yapılandırılmış olan bu gruplar bir öğretici rolündeki yönetici tarafından şekillendirilir. Benzer probleme sahip katılımcılardan oluşur. Öğretilenleri hayatlarına nasıl uyarlayabileceklerini düşünmek için zaman verir. Grup üyeleri tecrübelerini paylaşarak birbirlerini motive ederler. Fikir alış verişinde bulunurlar.

Grupla birlikte bireysel olarak hangi konularda çalışmam gerektiğini belirledim. Diğer insanlarla daha iyi nasıl baş edebileceğimi öğrendim.

9) Grup terapisi nasıl yapılır?

Katılımcılardan bazı psikometrik testleri tamamlamaları istenebilir. Grup, testlerinin sonuçlarına bağlı olarak bazı danışanları reddedebilir. Örneğin, psikotik hastaları ya da kişilik bozuklukları. Bu hastalar kendilerine daha uygun olan gruplara katılırlar.

Grup lideri olan psikoterapist, hasta ile gruba uygunluk görüşmesi yapar, yeni hastaların dönem başında gruba alınışı onaylanmış olur.

Gruba seçilen bireylerde sıklıkla şu tarz korkular yaşanabilir.

“Acaba biri bana grupta saldırır mı?”

“Utanç yaşar mıyım?”

“Başkalarının hastalıkları bana bulaşır mı?”

Bu yersiz korkuları ortadan kaldırmak için grup terapisine başlamadan önce bir ön eğitim gerekebilir. Grup terapisi önerilen hastaların, bireysel terapi ile bu sürece hazır olması sağlanır. Bu özellikle panik atak, sosyal çekince gibi psikolojik hastalıkları olan bireyler için önemlidir.

Grup üyelerine kurallar açıklanır. Örneğin, konuşulanların mahremiyetinin gözetilmesi, grup üyelerinin birbirleri arasında ne kadar kontak kurulabileceği, grup seanslarında yeme içme kuralları…

Sanat terapisi, dans terapisi, psikodrama, hareket terapisi gibi uygulamalarda sıklıkla grupla yapılır.

Bir grupta olmanın en güzel yanı her şeyi sizin yapmanızın gerekmemesi.

10) Grup terapisinin avantajları

Grup desteği

  • Sosyal çekinceleri olanlar bunu grup içinde aşabilir.
  • Sosyal beceriler geliştirebilir.
  • Adsız alkolikler gruplarında olduğu gibi üstesinden gelmek istedikleri davranışı caydırıcı etkisi olabilir.
  • Başkalarının da aynı dertlerden muzdarip olduğunu görmek problemlerimizi normalleştirebilir.
  • Başkalarının aynı problemleri aştığını görmek umut verebilir.
  • Benzer problemlerle diğerlerinin nasıl baş ettiğini görerek fikir elde edilebiliriz.
  • Hafta içinde yapmış olduklarını gruba bahsedecek olmak birçokları için adım atma noktasında motive edicidir. 
  • Kişisel terapide bireyin ortama getirmeye çekindiği temaların, diğer grup üyeleri tarafından konuşulması, bu konuları paylaşabilmek için cesaret verebilir.

Geri dönüşüm almak

  • Sadece terapistten değil grup üyelerinden de geri dönüşümler alınabilir.
  • Yakınlarımız genellikle bizi kırmamak için gerçek fikirlerini dile getirmekten çekinirler. Grup üyeleri ise cesurca ve kişiyi gerçekle yüzleştirici geri dönüşümlerde bulunabilirler.
  • Terapist kişinin sosyal durumlardaki davranışlarını da gözlemleme fırsatı bulur. Gözlemleri konusunda geri bildirimlerde bulunabilirler.
  • Grup üyelerinin verdiği pozitif geri dönüşümler, bireye cesaret verebilir.
  • Bir grup iki terapist tarafından yönetilebilir. Bu durumda danışan iki farklı terapistin görüşünü alabilir.

Güvenli ortam

  • Grup gerçek hayatın provası gibidir. Danışan hayatına uygulamak istediği değişiklikleri deneyebilir.
  • Grup üyeleri kabul ve güven ortamı yaratabilir.
  • Kendi problemleriyle çalışmak için bir araya gelmiş grup üyeleri dışarıda yaşayan insanlardan daha önyargısız ve kabullenici olabilirler.
  • Benzer problemleri olan kişiler kendilerini daha anlaşılmış hissedebilirler.
  • Grup, hayatın bir provası gibi görev görebilir. Çevrelerinde yüzleşmekten çekindikleri temalarla, grubun koruyucu atmosferinde risk alarak çalışma imkanı bulunabilir.
  • Farklı insanların benzer problemleri, tepkileri olduğunu görmek yaşanmışlıkları normalleştirebilir. Daha kolay kabul imkanı verebilir.

Ekonomik

  • Maddi imkanları kısıtlı bireyler için uygundur.
  • Psikoterapistlerin vakitleri daha faydalı bir şekilde değerlendirilmiş olur.
  • Kendi kendine yardım grupları tamamen ücretsiz de olabilir.

Öz farkındalık

  • İnsanlar kendilerinde görmek istemedikleri ya da bastırdıkları özelliklerini, grup üyelerinde belirgin bir şekilde gözlemleyebilirler. Bu şekilde kendileriyle ilgili farkındalıkları da gelişebilir. Özellikle cinsel istismar suçu işleyen bireylere hapishanelerde uygulanan grup terapileri olumlu sonuçlar verebilir.
  • Grup üyelerinden biri konuşurken, diğer üyeler kendi temalarını düşünme imkanı bulurlar.

11) Grup terapisinin dezavantajları

Grup terapilerinin organizasyonu

  • Grup terapilerinin organizasyonları daha uzun süre alır.
  • Kişiye her seansta söz hakkı verilemeyebilir.
  • Tam olarak sizin ihtiyaçlarınızı karşılayabilecek olan grup psikoterapisi bulamayabilirsiniz.
  • Bireysel terapide başarılı olan bir terapist grup terapisi yönetmekte zorlanabilir.
  • Bireyler uzun süren hastalıkları nedeniyle grup terapisine katılamasalar bile geçen seansların ücretini ödemek durumunda kalabilir.

Grup terapilerinde çatışma

  • Grupta farklı karakterleri olan bireyler arasında çatışmalar oluşabilir.
  • Grup içerisinde duygusal olarak oldukça yüklü meselelerini paylaşan birey diğer  üyeler tarafından ilgi görmezse incinebilir.
  • Grup terapisi içinde farklı gruplaşmalar olabilir. Bu özellikle gruba ilk katılan üyelerle sonradan katılan üyeler arasında görülür.
  • Her grup terapisinde katılımcı üyelerin ilgilendikleri konular farklı olur. Grupta konuşulan temalar herkese ilgi çekici gelmeyebilir.

12) Farklı terapi yöntemleri ile grup terapisi

Psikodinamik grup terapileri

  • Terapistten ziyade grubun yönlendirmeleri ön plandadır. Psikoterapist grup dinamiklerinin oluşmasına izin verir.
  • Grup üyeleri heterojendir.
  • Psikanalitik gruplar katı bir şekilde yapılandırılmamıştır. Seanslarda konuşulan temalar kendiliğinden grup dinamiklerinden ortaya çıkar.
  • Psikanalitik grup terapisinde amaçlar genel olarak belirlenir, çok detaylandırılmazlar. Öz farkındalık odaklıdır.
  • Bireysel psikodinamik terapilerde uygulanan teknikler gruba da uygulanır. Bunlardan bazıları; yorumlama, aktarım, karşı aktarım, geri dönüşüm, danışanların dirençlerinin analizi.
  • Gruba yeni üyelerin katılımı konusunda bilişsel davranışçı terapi teknikleri uygulayan gruplara göre daha açıktırlar.Terapistler grup üyelerini yeni üyelere hazırlamaya çalışır.

Bilişsel davranışçı terapi – Grup terapisi

  • Psikoterapistin liderliği oldukça güçlüdür.
  • Bilişsel davranışçı gruplar katı bir şekilde yapılandırılmıştır. Yapılacak olan egzersizler, her seansın teması, amaçları önceden belirlenmiştir.
  • Danışanlar grup takviminin tamamına katılmayı taahhüt ederler ve genelde tüm seansların ücretlerini ödemeyi kabul ederler.
  • Grup terapisi amaca yöneliktir. Bu amaçlar ayrıntılı bir şekilde belirlenmiştir.
  • Grup üyeleri homojendir.
  • Psikoeğitime önem verilir.
  • Grup üyeleri arasındaki grup dinamiklerine, aktarıma ve karşı aktarıma fazlaca önem verilmez.
  • Danışanların aktif olması ve düzenli bir şekilde ödevlerini yerine getirmesi beklenir.
  • Bilişsel davranışçı bireysel terapide uygulanan şu tekniklere grup terapisinde de yer verilir.
    • Otomatik düşüncelerini belirleme, daha gerçekçi ve olumlu düşüncelerle yer değiştirme
    • Sistematik duyarsızlaştırma
    • Kendine güven kazandırma
    • Bilişsel prova
    • Değişim için gözlemlenebilir kanıtları denetleme

Hümanist yaklaşım – Grup terapisi

  • Hümanist yaklaşıma bağlı psikoterapi metotlarında (birey merkezli terapi, gestalt terapi…) grup lideri farklı rollerde yönlendirici ya da grup dinamiklerine izin verici olabilir. Terapistin kendisi gibi olması, gerçek olması (authentic) önemlidir.
  • Orta düzeyde yapılandırılmışlardır.
  • Grup terapisi boyunca belirli amaçların belirlenmesi yoluna gidilir.
  • Amaç farkındalık kazanmakla birlikte değişimdir.
  • Aktarım ve diğer psikodinamik meselelere gösterilen alaka değişir.
  • Grup bireye destek verici konumdadır.
  • Negatif geri dönüşümler kısıtlı, pozitif geri dönüşümler daha merkezdedir.
  • Fonksiyonel olmayan davranışların pozitif getirilerini anlamak ve daha uygun getirileri olan davranışları öğrenmek.
  • Gruplar devam eder. Üyelerin sonradan katılımına açıktır.
  • Farklı hümanist terapiye bağlı psikoterapi metotları arasında değişiklikler görülür. Örneğin, transaksiyonel analiz gruplarında terapist, grup üyeleri arasında alınan farklı ego durumlarını (ebeveyn, yetişkin ve çocuk) tespit eder. Bunun devamında grup üyelerinin kendi aileleriyle olan ilişkileri gözden geçirilebilir. Gestalt terapi gruplarında üyeler daha direktir. Yaratıcılık ön plandadır. Farklı objeler ve çizimlerden faydalanılır.

13) Grup psikoterapisi nasıl gelişti?

Grup terapisi uygulamaları başlangıcından günümüze büyük değişikliklerden geçmiştir. İlk grup terapilerinde, grup eski Yunan tiyatrolarında olduğu gibi koro vazifesi görmüştür. Bu haliyle kişi grup içinde bireysel terapi almaktaydı.

Grup terapisinin ilk olarak  yaygınlık kazanması İsrail’de gerçekleşti. Amaç savaştan etkilenen askerleri kısa süre içerisinde tekrar cepheye geri kazandırmaktı. Artan ihtiyaca cevap vermek için toplu tedavi etme amacı güdüyordu. Zamanla grup terapisi uygulamalarında grubunda iyileştirici rol oynayabileceği gözlemlendi. Böylelikle grup terapilerinde, grup dinamiklerine önem verilmeye başlandı.

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu yazın.
Lütfen buraya adınızı yazın.